Keto of Atkins: wat is het verschil en welk dieet kies je?

Keto en Atkins lijken op elkaar, maar ze zijn niet hetzelfde. Keto houdt je blijvend in ketose met een vaste, lage koolhydraatlimiet. Atkins werkt in vier fasen en bouwt de koolhydraten na de startfase stap voor stap weer op.

Veel mensen denken dat keto gewoon een nieuwe naam voor Atkins is. Dat klopt niet helemaal. Ze beginnen allebei streng en koolhydraatarm, maar ze gaan daarna een andere kant op. Dat maakt uit voor je resultaat, voor hoe lang je het volhoudt en voor wat bij jou past.

Op deze pagina zie je precies wat het verschil is, wat de wetenschap zegt en hoe je kiest. Geen reclame voor het ene of het andere dieet, maar een eerlijke vergelijking.

Wat is het keto dieet?

Het keto dieet is een voedingspatroon met heel weinig koolhydraten en veel vet, waarbij je lichaam overschakelt op vetverbranding. Die toestand heet ketose. Je verbrandt dan vet in plaats van suikers als voornaamste brandstof.

In de praktijk eet je meestal minder dan 20 tot 50 gram koolhydraten per dag. Grofweg komt ongeveer 70 tot 80 procent van je energie uit vet, 15 tot 25 procent uit eiwit en maar 5 tot 10 procent uit koolhydraten. Je blijft daar het hele dieet op zitten. Wil je precies weten hoeveel, lees dan hoeveel koolhydraten per dag en hoe je je keto macro's berekent.

Op je bord zie je vooral vis, vlees, eieren, avocado, kaas, noten, olijfolie en groenten met weinig koolhydraten. Suiker, brood, pasta, rijst en aardappelen laat je staan. Zie wat je mag eten bij keto voor een compleet overzicht.

Het doel van keto is dat je blijvend in ketose zit. Veel mensen controleren dat met een ketose meter. Een gezonde ketose ligt meestal tussen 0,5 en 3,0 mmol/L bloedketonen.

Wat is het Atkins dieet?

Het Atkins dieet is een koolhydraatarm dieet dat je heel streng begint en daarna in stappen ruimer maakt. Het is bedacht door de Amerikaanse cardioloog dr. Robert Atkins, die het in 1972 beschreef in zijn boek Dr. Atkins' Diet Revolution.

Net als bij keto schrap je in het begin bijna alle koolhydraten. Maar Atkins is niet bedoeld om voor altijd zo streng te blijven. Je voegt na de startfase elke week een beetje koolhydraten toe, tot je het punt vindt waarop je niet meer aankomt. Daarna hou je dat aan als vast patroon.

Atkins zet daarbij sterk in op eiwit. Het eiwitaandeel ligt vaak hoger dan bij keto, rond de 30 procent van je calorieën. Het vetaandeel wordt juist wat lager naarmate je meer koolhydraten terug toevoegt.

De 4 fasen van het Atkins dieet

Het Atkins dieet kent vier fasen, van heel streng naar onderhoud. In elke fase mag je iets meer koolhydraten. Zo ziet dat er in grote lijnen uit.

Dat opbouwen is het grote verschil met keto. Bij keto zou je die bessen en extra koolhydraten juist beperkt houden om in ketose te blijven. Reken je met netto koolhydraten, dan trek je bij beide diëten de vezels van het totaal af.

Keto of Atkins: de verschillen op een rij

Op het eerste gezicht lijken keto en Atkins sterk op elkaar. Beide zijn koolhydraatarm en beginnen streng. Het verschil zit in het doel en in wat er na de startfase gebeurt. Deze tabel zet de belangrijkste punten naast elkaar.

Kort gezegd: keto is de strengste vorm van koolhydraatarm eten en blijft dat. Atkins begint even streng, maar wordt een ruimer koolhydraatarm dieet zodra je door de fasen gaat.

Wat hebben keto en Atkins gemeen?

Keto en Atkins delen meer dan je denkt. Dat is ook de reden dat mensen ze vaak door elkaar halen.

Ze schrappen allebei suiker, brood, pasta, rijst en aardappelen in de eerste fase. Ze zetten allebei in op vet en eiwit in plaats van koolhydraten. En ze beginnen allebei zo streng dat je lichaam overschakelt op vetverbranding en meestal in ketose komt.

Ook de eerste weken voelen vergelijkbaar. Bij beide kun je last krijgen van de keto griep, met hoofdpijn, vermoeidheid en prikkelbaarheid. Dat komt vooral door vocht- en mineralenverlies. Genoeg zout, water en elektrolyten helpen daartegen, bij keto en bij Atkins.

Kom je met het Atkins dieet ook in ketose?

Ja, meestal wel in de eerste fase. In fase 1 eet je maar 20 tot 25 gram koolhydraten per dag. Dat is laag genoeg om bij de meeste mensen ketose op gang te brengen, net als bij keto.

Het verschil komt daarna. Zodra je in fase 3 en 4 meer koolhydraten toevoegt, raak je bij de meeste mensen weer uit ketose. Bij keto wil je dat juist voorkomen. Wil je weten hoe snel ketose op gang komt, lees dan hoe lang het duurt om in ketose te komen.

Je kunt het zo zien: keto is Atkins die blijft hangen in de strenge beginfase, met ketose als vast doel.

Keto of Atkins: waarmee val je sneller af?

Op korte termijn vallen mensen op keto en Atkins ongeveer even snel af. Dat is logisch, want in de eerste fase lijken ze sterk op elkaar: weinig koolhydraten, veel vet en eiwit.

In de beroemde A TO Z-studie uit 2007 vielen 311 vrouwen af op vier verschillende diëten. De groep op het Atkins dieet verloor na twaalf maanden het meeste gewicht. Dat laat zien dat een koolhydraatarme aanpak goed werkt. Tegelijk was het verschil met de andere diëten niet enorm.

Belangrijker nog: onderzoek wijst er steeds vaker op dat volhouden meer uitmaakt dan de precieze dieetvorm. Val je niet af, dan ligt dat zelden aan de keuze tussen keto en Atkins. Lees daarvoor waarom je niet afvalt met keto.

Wat zegt de wetenschap?

Er is best veel onderzoek naar koolhydraatarme diëten. De grote lijn: zowel keto als Atkins kunnen helpen bij afvallen en bij het verbeteren van je bloedwaarden. Maar geen van beide is duidelijk de absolute winnaar voor iedereen.

De eerlijke conclusie: keto heeft op papier soms een klein voordeel op de langere termijn, vooral voor je bloedwaarden. Maar het verschil met Atkins is bescheiden. Of keto gezond voor je is, hangt van meer af dan alleen afvallen. Lees daarvoor of keto gezond is.

Keto of Atkins bij diabetes type 2?

Bij diabetes type 2 kunnen beide koolhydraatarme diëten de bloedsuiker helpen verlagen. Minder koolhydraten betekent minder grote bloedsuikerpieken en vaak minder behoefte aan medicatie.

In een klein onderzoek volgden veertien mensen met diabetes type 2 24 weken lang een Atkins-achtig dieet. Hun gewicht, hun HbA1c en hun insulinegevoeligheid verbeterden, en sommigen hadden minder medicijnen nodig. Keto laat in veel studies vergelijkbare of nog iets sterkere effecten op de bloedsuiker zien.

Let op: gebruik je bloedsuikerverlagende medicijnen, dan kan een laag koolhydraatpatroon je bloedsuiker te ver laten zakken. Overleg dus altijd eerst met je arts. Meer hierover lees je in keto en diabetes type 2.

Voor- en nadelen van keto en Atkins

Geen van beide diëten is perfect. Het hangt af van wat jij belangrijk vindt: strenge duidelijkheid of meer ruimte.

Bijwerkingen en waar je op moet letten

Keto en Atkins hebben vergelijkbare bijwerkingen, vooral in de eerste weken. Denk aan de keto griep, obstipatie door weinig vezels en in zeldzame gevallen nierstenen op de lange termijn. Meer daarover lees je bij keto bijwerkingen.

Wees extra voorzichtig in een paar situaties. Gebruik je medicijnen voor diabetes of hoge bloeddruk, dan kan je dosering te hoog worden als je bloedsuiker of bloeddruk daalt. Overleg dan met je arts. Heb je een nierziekte, ben je zwanger of geef je borstvoeding, dan is een streng koolhydraatarm dieet meestal niet verstandig zonder begeleiding.

Deze pagina is bedoeld als algemene informatie en niet als medisch advies. Twijfel je over je gezondheid, leg je plan dan eerst voor aan een arts of dietist.

Welk dieet past bij jou?

Er is geen dieet dat voor iedereen het beste is. De vraag is vooral: wat hou je vol en wat past bij jouw leven?

Kies eerder voor keto als je: houdt van duidelijke regels, in ketose wilt blijven, een sterke eetlustremming zoekt of een metabole reden hebt zoals een stabiele bloedsuiker.

Kies eerder voor Atkins als je: meer flexibiliteit wilt, in stappen wilt opbouwen, af en toe wat meer koolhydraten wilt kunnen eten of keto te streng vindt om lang vol te houden.

Weet je het niet zeker, dan is beginnen met de strenge startfase van allebei bijna hetzelfde. Een goed schema voor de eerste week en een keto boodschappenlijst werken voor beide aanpakken. Je kiest later pas of je streng blijft (keto) of gaat opbouwen (Atkins).

Kun je overstappen van keto naar Atkins (of andersom)?

Ja, overstappen kan prima en voelt vaak natuurlijk aan. De diëten liggen zo dicht bij elkaar dat je eigenlijk alleen aan de koolhydraatknop draait.

Van keto naar Atkins ga je door langzaam meer koolhydraten toe te voegen, precies zoals de latere Atkins-fasen. Van Atkins naar keto blijf je juist op het lage niveau van fase 1 hangen, zodat je in ketose blijft. Beginners kunnen het handigst starten met de keto basis voor beginners en van daaruit kiezen.

Waar je vandaag mee kunt beginnen

De eerste stap is bij keto en Atkins hetzelfde: haal de snelle koolhydraten uit huis. Suiker, frisdrank, brood, pasta en koekjes. Vul je keuken met vis, eieren, vlees, kaas, avocado, noten en groenten met weinig koolhydraten.

Begin de komende dagen onder de 20 tot 50 gram koolhydraten. Dat is de gedeelde startfase. Pas als je merkt hoe je je voelt en hoe het gaat, beslis je of je streng blijft of gaat opbouwen. Zo hoef je vandaag nog niet de knoop door te hakken.

Veelgestelde vragen over keto en Atkins

Wat is het verschil tussen keto en Atkins?

Keto houdt je blijvend in ketose met een vaste, lage koolhydraatlimiet van ongeveer 20 tot 50 gram per dag. Atkins werkt in vier fasen en bouwt de koolhydraten na de startfase stap voor stap weer op, tot zo’n 80 tot 100 gram per dag. Keto blijft dus streng, Atkins wordt met de tijd ruimer.

Is Atkins hetzelfde als keto?

Nee. De eerste fase van Atkins lijkt sterk op keto, want je eet dan maar 20 tot 25 gram koolhydraten per dag en komt vaak in ketose. Maar Atkins is ontworpen om de koolhydraten later weer te verhogen. Keto is ontworpen om voor altijd laag te blijven en in ketose te blijven.

Kom je met het Atkins dieet ook in ketose?

Ja, meestal in fase 1 en soms in fase 2, want je eet dan heel weinig koolhydraten. Zodra je in fase 3 en 4 meer koolhydraten toevoegt, kom je er bij de meeste mensen weer uit. Ketose is bij keto het vaste doel en bij Atkins alleen een beginfase.

Keto of Atkins: waarmee val je sneller af?

In de eerste maanden vallen mensen op beide diëten ongeveer even snel af, omdat je bij allebei weinig koolhydraten eet. Onderzoek laat zien dat hoe goed je het volhoudt meer uitmaakt dan welk van de twee je kiest. Keto geeft soms een iets groter voordeel op de langere termijn, maar het verschil is klein.

Wat mag je eten bij een Atkins dieet?

In fase 1 eet je vooral vlees, vis, eieren, kaas, gezonde vetten en groenten met weinig koolhydraten. In de latere fasen voeg je stap voor stap noten, bessen, meer groenten en een beetje fruit en volkoren toe. Suiker en witmeel blijven ook bij Atkins beperkt.

Is keto hetzelfde als koolhydraatarm eten?

Niet precies. Keto is de strengste vorm van koolhydraatarm eten, met als doel om in ketose te komen. Gewoon koolhydraatarm of Atkins in de latere fasen is minder streng en hoeft geen ketose te bereiken. Je kunt het zien als een glijdende schaal, met keto helemaal aan de strenge kant.

Wat zijn de nadelen van keto en Atkins?

Keto is streng en soms lastig vol te houden op feestjes of uit eten, en de eerste week kun je last krijgen van de keto griep. Atkins is flexibeler, maar juist dat maakt het makkelijker om te veel koolhydraten te eten en terug te vallen. Bij beide let je op genoeg vezels, vocht en mineralen.

Welk dieet is beter bij diabetes type 2?

Beide koolhydraatarme diëten kunnen de bloedsuiker en de behoefte aan medicatie verlagen. In een klein onderzoek met mensen met diabetes type 2 verbeterden gewicht, HbA1c en insulinegevoeligheid op een Atkins-achtig dieet. Gebruik je bloedsuikerverlagende medicijnen, overleg dan altijd eerst met je arts vanwege het risico op een te lage bloedsuiker.

Hoeveel koolhydraten mag je per dag bij keto en bij Atkins?

Bij keto blijf je meestal onder de 20 tot 50 gram netto koolhydraten per dag, elke dag. Bij Atkins begin je met 20 tot 25 gram in fase 1 en bouw je op naar 25 tot 50 gram, dan 50 tot 80 gram en uiteindelijk 80 tot 100 gram in de onderhoudsfase. Reken je met netto koolhydraten, dan trek je de vezels van het totaal af.

Kun je overstappen van Atkins naar keto of andersom?

Ja, dat kan prima. Van keto naar Atkins is een kwestie van langzaam meer koolhydraten toevoegen, net als de latere Atkins-fasen. Van Atkins fase 1 naar keto doe je door onder je koolhydraatlimiet te blijven in plaats van op te bouwen. Kies de aanpak die je op de lange termijn volhoudt.

Waarop deze informatie is gebaseerd

• Gardner CD, et al. Comparison of the Atkins, Zone, Ornish, and LEARN diets (A TO Z Weight Loss Study). JAMA. 2007;297(9):969–977. doi:10.1001/jama.297.9.969
• Shai I, et al. Weight loss with a low-carbohydrate, Mediterranean, or low-fat diet. N Engl J Med. 2008;359(3):229–241. doi:10.1056/NEJMoa0708681
• Bueno NB, et al. Very-low-carbohydrate ketogenic diet v. low-fat diet for long-term weight loss: a meta-analysis of RCTs. Br J Nutr. 2013;110(7):1178–1187. doi:10.1017/S0007114513000548
• Mansoor N, et al. Effects of low-carbohydrate diets v. low-fat diets on body weight and cardiovascular risk factors: a meta-analysis of RCTs. Br J Nutr. 2016;115(3):466–479. doi:10.1017/S0007114515004699
• Gardner CD, et al. Effect of low-fat vs low-carbohydrate diet on 12-month weight loss (DIETFITS). JAMA. 2018;319(7):667–679. doi:10.1001/jama.2018.0245
• Krebs JD, et al. Improvements in glucose metabolism and insulin sensitivity with a low-carbohydrate diet in obese patients with type 2 diabetes. J Am Coll Nutr. 2013;32(1):11–17. doi:10.1080/07315724.2013.767630